Vì sao trẻ biếng ăn? Nguyên nhân và cách khắc phục hiệu quả

vi-sao-tre-bieng-an

Sự biếng ăn ở trẻ là một vấn đề mà cha mẹ luôn lo lắng, vì nếu tình trạng này kéo dài có thể dẫn đến tình trạng trẻ còi cọc và chậm phát triển. Vậy vì sao trẻ biếng ăn và làm thế nào để khắc phục tình trạng này một cách hiệu quả? Ba mẹ hãy cùng HIUP khám phá trong bài viết dưới đây nhé.

1. Vì sao trẻ biếng ăn, chán ăn?

Tình trạng biếng ăn ở trẻ không còn là vấn đề riêng của bất kỳ cha mẹ nào. Theo thống kê, ở Việt Nam có khoảng 38% trẻ biếng ăn trong độ tuổi từ 1 đến 6 tuổi, trong đó có tới 40% là trẻ dưới 3 tuổi.

Vì sao trẻ biếng ăn
Các nguyên nhân trẻ biếng ăn

Trẻ biếng ăn là do đâu? Trẻ biếng ăn thường được nhận biết dựa trên một số yếu tố chính như: số lượng bữa ăn và lượng thức ăn tiêu thụ ít, thời gian mỗi bữa ăn kéo dài, hoặc bé không hợp tác trong quá trình ăn (từ chối, khóc, chạy trốn,…).

Theo các chuyên gia cho biết, biếng ăn không được xem là một bệnh lý mà là một tình trạng rối loạn ăn uống ở trẻ, xảy ra do nhiều nguyên nhân khác nhau. Dưới đây là 05 nguyên nhân tương ứng với 05 câu trả lời thường gặp cho câu hỏi “Vì sao trẻ biếng ăn?”:

1.1 Thay đổi sinh lý

Trẻ đang ăn uống tốt nhưng bỗng dưng trở nên biếng ăn mà ba mẹ không hiểu lý do gì, vậy thì rất có thể bé yêu đang ở trong giai đoạn biếng ăn sinh lý. Biếng ăn sinh lý tức là khi tình trạng biếng ăn xảy ra đúng vào thời điểm con đang trong quá trình học hỏi và phát triển một kỹ năng mới nào đó, như tập ngồi, tập bò, tập đi,…

Lúc này, cơ thể của trẻ sẽ dồn hết mọi sự tập trung vào việc học hỏi kỹ năng mới, dẫn đến mất tập trung trong việc ăn uống.

vi-sao-tre-bieng-an
Thay đổi sinh lý

Thông thường, con sẽ hợp tác và ăn trở lại sau vài ngày đến vài tuần, nhưng nếu tình trạng này này kéo dài thì ba mẹ cần chú ý và nên có những biện pháp can thiệp để tránh thói quen lười ăn, chán ăn về sau này/

1.2 Bệnh tật

Nếu con đang bị ốm, sốt, viêm đường hô hấp, rối loạn tiêu hóa, hoặc có vấn đề về răng miệng như mọc răng hay viêm loét miệng, thì việc ăn uống của trẻ sẽ trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.

Cơ thể mệt mỏi và khó chịu sẽ khiến trẻ trở nên quấy khóc và không muốn ăn. Trong thời gian này, ba mẹ cần đặc biệt quan tâm và lòng nhẹ nhàng với bé nhiều hơn và tập trung vào việc chữa bệnh trước tiên.

Trẻ biếng ăn do bị bệnh
Trẻ biếng ăn do bị bệnh

1.3 Khẩu phần ăn thiếu chất hoặc ăn dặm quá sớm

Nếu thực đơn nhàm chán, chỉ lặp đi lặp một số món ăn quen thuộc hay không hợp với khẩu vị của con có thể là nguyên nhân khiến trẻ chán ăn, lâu dần dẫn đến biếng ăn.

Chế độ ăn kém đa dạng và mất cân bằng sẽ còn dẫn đến sự thiếu hụt dinh dưỡng ở trẻ, và chính việc thiếu hụt vi chất này càng làm trẻ biếng ăn hơn do ảnh hưởng đến vị giác.

Khẩu phần ăn của trẻ thiếu chất
Khẩu phần ăn của trẻ thiếu chất

Không chỉ chế độ dinh dưỡng, việc ba mẹ thiết lập thời gian và các nguyên tắc ăn dặm cũng phần nào ảnh hưởng đến thói quen ăn uống của trẻ và là nguyên nhân gián tiếp dẫn đến biếng ăn ở trẻ. 

1.4 Do thói quen cho ăn của ba mẹ

Thử hàng ngàn cách mà vẫn không tìm ra nguyên nhân vì sao trẻ biếng ăn khiến ba mẹ trở nên áp lực, lâu dần tức giận và la mắng con. Điều này sẽ ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý của trẻ và khiến trẻ nảy sinh tâm lý sợ sệt, hoảng sợ với việc ăn uống. Bữa ăn nên là một khoảng thời gian vui vẻ, học hỏi và trải nghiệm đối với trẻ chứ không phải những giờ phút căng thẳng.

Trẻ biếng ăn do thói quen cho ăn của ba mẹ
La mắng trẻ trong giờ ăn có thể là lí do vì sao trẻ biếng ăn, chán ăn

1.5 Do yếu tố tâm lý

Ít ba mẹ biết rằng, một trong những nguyên nhân khiến trẻ biếng ăn có thể xuất phát từ yếu tố tâm lý. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng trẻ có thể trở nên chán ăn trong trường hợp xảy ra những thay đổi đột ngột trong môi trường, giờ giấc sinh hoạt hoặc khi có người trông trẻ thay đổi.

Trẻ biếng ăn do tâm lý
Trẻ biếng ăn do yếu tố tâm lý

Hơn nữa, khi ba mẹ không dành đủ sự quan tâm đến con, thường xuyên để con ăn một mình, điều này có thể hình thành tâm lý chán ăn ở trẻ, khiến họ từ chối ăn để “chống lại” hoặc thu hút sự quan tâm của ba mẹ.

1.6 Trẻ ít vận động

Việc trẻ ít vận động cũng có thể là một nguyên nhân trẻ bị biếng ăn. Nếu trẻ không được vận động hoặc dành quá nhiều thời gian không làm gì, trẻ sẽ cảm thấy uể oải, mệt mỏi và không muốn ăn do lượng thức ăn từ bữa ăn lần trước vẫn chưa được tiêu hoá hết. Để giúp trẻ ăn ngon miệng hơn, ăn nhiều hơn, mẹ nên khuyến khích trẻ vận động thường xuyên để tiêu bớt thức ăn, tạo cảm giác đói và thèm ăn.

Trẻ chán ăn do ít vận động
Ít vận động có thể là nguyên nhân vì sao trẻ biếng ăn

1.7 Ba mẹ cho bé ăn chưa đúng cách

Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến trẻ biếng ăn, chán ăn là nằm ở cách ba mẹ cho trẻ ăn. Sau đây là những sai lầm thường thấy mà khi cho trẻ ăn:

Ba mẹ chưa cho bé ăn đúng cách
Cho trẻ xem TV khi ăn có thể làm xao nhãng trẻ gây nên biếng ăn

Không có giờ giấc cố định: Cho trẻ ăn tùy hứng mà không có lịch trình ăn uống đều đặn, về lâu dài sẽ làm cho trẻ chán ăn bữa ăn chính và ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của trẻ.

Cho trẻ ăn đồ ngọt trước bữa ăn: Cho trẻ ăn nhiều bánh kẹo, quà vặt trước bữa ăn sẽ làm cho trẻ no, do đó khi đến bữa ăn trẻ sẽ từ chối, chán ăn.

Vừa ăn vừa xem TV: Khi bé vừa ăn vừa xem TV, chơi game, thay vì tập trung vào việc ăn uống, sự chú ý của trẻ sẽ đổ dòn vào các thiết bị điện tử.

Cho bé ăn riêng: Khi ba mẹ cho bé ăn riêng thay vì ăn chung với gia đình, bé sẽ không học theo được các thói quen ăn uống từ người lớn, không cảm nhận được bầu không khí trên bàn ăn.

2. Hậu quả khi trẻ biếng ăn

Trung bình, trẻ 12 tháng tuổi trở lên sẽ tăng khoảng 100 – 200g/tháng. Tuy nhiên, đối với những trường hợp trẻ bị biếng ăn trong 2 năm đầu đời thì có nguy cơ nhẹ cân hơn gấp 3 lần so với các bé cùng tuổi, thậm chí có thể bị suy dinh dưỡng từ nhẹ đến nặng. 

hậu quả khi trẻ biếng ăn
Trẻ biếng ăn sẽ có các hậu quả gì?

Lúc này, sức đề kháng ở trẻ đang giảm sút rõ rệt, từ đó các loại virus, vi khuẩn gây các bệnh về đường tiêu hóa, hô hấp sẽ dễ dàng tấn công, khiến trẻ dễ mắc bệnh và càng trở nên biếng ăn hơn.

Tình trạng biếng ăn có thể gây thiếu hụt chất dinh dưỡng như vitamin A (gây khô mắt), vitamin B1 (dẫn đến tê và phù ở chân tay), vitamin D và canxi (gây còi xương và suy dinh dưỡng nặng), cùng với thiếu axit béo như Omega 3, Omega 6, DHA, và Taurine (ảnh hưởng đến sự phát triển tư duy và trí não trong suốt 5 năm tiếp theo).

3. Cách khắc phục tình trạng trẻ biếng ăn

Dưới đây là những gợi ý hữu ích không chỉ dành cho những bậc phụ huynh đang đối mặt với tình trạng biếng ăn của con mình, mà còn dành cho tất cả các bậc phụ huynh có con trong độ tuổi ăn dặm để giúp con phát triển toàn diện trong một môi trường ăn uống lành mạnh và khoa học.

3.1. Chế độ ăn đa dạng, phù hợp với độ tuổi 

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, trẻ cần nhận được ít nhất 20 loại thực phẩm khác nhau mỗi ngày để đảm bảo sức khỏe và phát triển. Một chế độ ăn đa dạng không chỉ giúp con thích thú với việc ăn mà còn cải thiện vị giác của con, khiến cho việc khám phá các hương vị mới trở nên thú vị hơn. 

Chế độ ăn đa dạng
Mẹ nên cho bé ăn một chế độ ăn da dạng

Thực đơn hàng ngày cần kết hợp đủ 4 nhóm chất dinh dưỡng: tinh bột, chất đạm, chất béo, chất xơ, và cần bổ sung đủ vitamin và khoáng chất. Cấu trúc thức ăn dặm cũng cần được điều chỉnh phù hợp với độ tuổi của con.

Khi bắt đầu ăn dặm, thức ăn nên được chuẩn bị mịn, nhuyễn, và nhiều nước. Sau 7-9 tháng, chất lượng thức ăn có thể được tăng độ đặc, ít nước hơn. Đến 10 tháng tuổi, con có thể ăn được thức ăn nhẹ như cơm nát và từ 1 tuổi trở lên, có thể thay thế bằng cơm nấu mềm thông thường.

3.2. Để trẻ chủ động với bữa ăn của mình

Môi trường ăn uống nên được tạo ra với sự thoải mái và niềm vui, giúp con tự chủ trong việc quyết định về chế độ ăn uống của mình. Hãy để cho con tự lựa chọn thực phẩm và món ăn mà con thích, cũng như cho con cơ hội tự tay sử dụng các dụng cụ ăn. Thay vì ép con ăn, ba mẹ hãy tạo điều kiện cho con ăn theo nhu cầu tự nhiên của mình, có thể chia nhỏ bữa ăn và cho con ăn nhiều lần trong ngày.

Để trẻ tự chủ động với bữa ăn là cách giúp trẻ ăn ngon hơn
Cách khắc phục tình trạng trẻ biếng ăn là cho trẻ tự chủ động với bữa ăn

Mẹ có biết: Những cách giúp bé tăng cân – Bé khỏe, mẹ không lo

3.3. Thiết lập quy tắc bàn ăn

Tôn trọng và để trẻ chủ động trong bữa ăn không có nghĩa là nuông chiều theo mọi mong muốn của con. Việc ba mẹ thiết lập các quy tắc ăn uống từ khi bắt đầu ăn dặm rất quan trọng. Các quy tắc bao gồm giới hạn thời gian ăn uống không quá 30 phút, tránh việc sử dụng các thiết bị như TV hoặc điện thoại khi ăn, và không cho con ăn khi đang di chuyển.

Cho trẻ ăn với gia đình
Tập cho trẻ các quy tắc trên bàn ăn

Thêm vào đó, tạo điều kiện cho con ngồi cùng gia đình ít nhất một lần mỗi ngày trong bữa ăn sẽ tạo ra không gian vui vẻ và thú vị cho bé.

3.4. Cải thiện vị giác cho trẻ

Tăng cường các trải nghiệm về vị giác có thể giúp con thú vị hơn với việc ăn uống và giúp giải quyết tình trạng biếng ăn. Các chất dinh dưỡng như kẽm, sắt và lysine được biết đến với khả năng kích thích vị giác của con, do đó ba mẹ hãy chú ý bổ sung chúng vào chế độ ăn hàng ngày của con

Hy vọng chia sẻ trên đây đã giúp ba mẹ nắm rõ đâu là nguyên nhân trẻ biếng ăn và cách khắc phục hiệu quả. Điều quan trọng là không chỉ áp dụng cách giúp trẻ hết biếng ăn mà ba mẹ cũng cần tạo một bầu không khí vui vẻ, thoải mái để trẻ có thể vừa ăn ngon, vừa luôn cảm thấy hào hứng mỗi khi bữa ăn đến.

Với những trẻ biếng ăn thì ba mẹ có thể cân nhắc bổ sung các chất dinh dưỡng cho con thông qua sản phẩm sữa non chuyên biệt HIUP để giúp con có thể phát triển toàn diện về mặt thể chất lẫn trí não. Liên hệ ngay cho chúng tôi để được tư vấn!

 

Author

Dương Hoàng Thanh

Tôi là Dương Hoàng Thanh, một chuyên gia vững về lĩnh vực dinh dưỡng cho trẻ em với hơn 3 năm kinh nghiệm. Sứ mệnh của tôi là nâng cao sức khỏe và phát triển toàn diện cho các bé thông qua chế độ ăn uống khoa học và cân đối. Hiện tại, tôi đang làm việc tại HIUP và đảm nhận vai trò người chịu trách nhiệm nội dung. Trong công việc của mình, tôi luôn tìm kiếm những giải pháp dinh dưỡng sáng tạo và hiệu quả để hỗ trợ phụ huynh trong việc chăm sóc sức khỏe của con cái mình. Với kiến thức chuyên sâu và tâm huyết, tôi cam kết mang đến những thông tin chính xác và hữu ích nhất đến cộng đồng. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi hoặc cần tư vấn về dinh dưỡng cho trẻ em, đừng ngần ngại liên hệ với tôi. Chúng ta cùng nhau xây dựng một tương lai khỏe mạnh cho thế hệ mai sau.

Để lại bình luận

Địa chỉ email của bạn sẽ không được công bố. Các trường bắt buộc được đánh dấu *